LƯU Ý KHI CHUYỂN ĐỔI KHOẢN VAY NƯỚC NGOÀI THÀNH VỐN GÓP

Chuyển đổi khoản vay nước ngoài thành vốn góp là hình thức trả nợ vay được nhiều doanh nghiệp lựa chọn nhằm tối ưu hóa dòng vốn, đáp ứng kịp thời nhu cầu hoạt động. Tuy nhiên, đây không chỉ là một quyết định mang tính tài chính mà còn là giao dịch phức tạp do mang yếu tố nước ngoài, chịu sự điều chỉnh đồng thời của pháp luật về doanh nghiệp, đầu tư và quản lý ngoại hối. Việc triển khai thiếu cẩn trọng hoặc bỏ qua quy trình pháp lý có thể dẫn đến việc từ chối ghi nhận vốn góp tại doanh nghiệp hay rủi ro hoạt động nghiêm trọng.

“Trả nợ” bằng cách chuyển đổi khoản vay nước ngoài thành vốn góp liệu có đúng luật?

Huy động vốn phục vụ vận hành, kinh doanh từ các khoản vay nước ngoài là nhu cầu thực tế, hợp pháp của doanh nghiệp, thực hiện thông qua hợp đồng/thỏa thuận vay và được đăng ký với cơ quan nhà nước có thẩm quyền trong trường hợp là các khoản vay trung, dài hạn hoặc được pháp luật yêu cầu. Để đảm bảo tính minh bạch và hợp pháp của dòng ngoại hối, thông thường, các giao dịch thu, chi liên quan đến khoản vay nước ngoài, bao gồm nhận hay trả nợ vay phải được thực hiện thông qua tài khoản vay mở tại ngân hàng được phép.

Tuy nhiên, phù hợp nhu cầu thực tế và trên cơ sở đồng thuận, doanh nghiệp đi vay tại Việt Nam và bên cho vay nước ngoài có quyền trực tiếp cấn trừ dư nợ bằng cách chuyển đổi khoản vay nước ngoài thành phần vốn điều lệ có giá trị tương đương tại doanh nghiệp. Thay vì nhận lại khoản tiền gốc và lãi vay theo quy trình thông thường, bên cho vay nhận chuyển quyền sở hữu đối với cổ phần/phần vốn góp tương ứng và trở thành cổ đông/thành viên công ty.

Về mặt bản chất, đây có thể hiểu là quá trình phát hành thêm cổ phần/tăng vốn góp nhằm mục đích trả nợ. Tuy nhiên, tiền thanh toán mua cổ phần/phần vốn góp sẽ được bù trừ trực tiếp từ giá trị khoản vay, thay vì xuất hiện thêm dòng tiền qua tài khoản ngân hàng.

Quy định tại Khoản 2 Điều 34 Thông tư 12/2022/TT-NHNN:

“Điều 34. Các trường hợp rút vốn, trả nợ không thực hiện qua tài khoản vay, trả nợ nước ngoài

…

2. Các trường hợp trả nợ không thông qua tài khoản vay, trả nợ nước ngoài:

a) Trả nợ dưới hình thức cung cấp hàng hóa, dịch vụ cho bên cho vay;

b) Trả nợ thông qua việc bên cho vay và bên đi vay thỏa thuận chuyển đổi dư nợ thành cổ phần hoặc phần vốn góp trong bên đi vay;

c) Trả nợ thông qua việc bên cho vay và bên đi vay thỏa thuận hoán đổi dư nợ vay thành cổ phần hoặc phần vốn góp thuộc sở hữu của bên đi vay;

d) Trả nợ các khoản vay nước ngoài trung, dài hạn thông qua thanh toán bù trừ các khoản phải thu trực tiếp với bên cho vay;

đ) Trả nợ thông qua tài khoản của bên đi vay mở tại nước ngoài (trong trường hợp bên đi vay được phép mở tài khoản ở nước ngoài để thực hiện khoản vay nước ngoài).

…”

Lưu ý gì khi thực hiện chuyển đổi khoản vay nước ngoài thành vốn góp?

Tính hợp pháp của khoản vay

Khoản vay nước ngoài là đối tượng chuyển đổi phải đảm bảo tính hợp lệ về hình thức xác lập, thời điểm giao kết cũng như đăng ký với Ngân hàng Nhà nước trong trường hợp quy định. Đồng thời, doanh nghiệp phải tuân thủ việc sử dụng vốn vay đúng mục đích.

Giao dịch qua tài khoản vay

Các giao dịch thu, chi liên quan đến khoản vay phải được thực hiện thông qua tài khoản vay mở tại ngân hàng được phép theo đúng quy định. Lưu ý rằng, khi thực hiện trả nợ thông qua hình thức chuyển đổi khoản vay nước ngoài thành vốn góp, doanh nghiệp với vai trò bên đi vay có trách nhiệm thông báo và chứng minh với ngân hàng cung ứng dịch vụ tài khoản về việc trả nợ theo hình thức không sử dụng tài khoản ngân hàng.

Phê duyệt nội bộ cần đạt được

Doanh nghiệp cần đạt được đầy đủ phê duyệt nội bộ cần thiết (phù hợp với loại hình tổ chức), đối với phương án xử lý khoản vay, tăng vốn điều lệ, tỷ lệ sở hữu vốn…, đặc biệt trong trường hợp việc chuyển đổi khoản vay nước ngoài thành vốn góp làm thay đổi cơ cấu sở hữu. Lưu ý rằng, tỷ lệ sở hữu vốn dự kiến của cổ đông/thành viên nước ngoài sau khi chuyển đổi từ khoản nợ vay phải tuân thủ giới hạn quy định của pháp luật đầu tư.

Thỏa thuận điều chỉnh nội dung khoản vay

Thỏa thuận điều chỉnh nội dung khoản vay cần được xác lập cụ thể trên cơ sở thống nhất giữa doanh nghiệp vay, bên cho vay trên cơ sở được phê duyệt nội bộ hợp lệ bởi từng bên. Căn cứ thỏa thuận điều chỉnh nội dung khoản vay, trong thời hạn 30 ngày làm việc kể từ xác lập, bên đi vay thực hiện đăng ký thay đổi khoản vay (đối với khoản vay trung, dài hạn) tại Ngân hàng Nhà nước theo quy định.

Thủ tục pháp lý cần thực hiện

Để hoàn thành chuyển đổi khoản vay nước ngoài thành vốn góp, doanh nghiệp cần thực hiện đầy đủ quy trình pháp lý, tùy thuộc từng trường hợp cụ thể có thể bao gồm toàn bộ hoặc một số thủ tục sau: (i) Đề nghị chấp thuận nhà đầu tư nước ngoài góp vốn, mua cổ phần, phần vốn góp tại doanh nghiệp Việt Nam; (ii) Đăng ký thay đổi khoản vay nước ngoài; (iii) Điều chỉnh Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp; (iv) Điều chỉnh Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (nếu có). Lưu ý rằng, trong quá trình thực hiện thủ tục pháp lý, cơ quan quản lý Nhà nước có thể yêu cầu giải trình các vấn đề liên quan đến khoản vay chuyển đổi hay hình thức tăng vốn…

Việc chủ động rà soát, đánh giá toàn diện các vấn đề pháp lý liên quan cũng như thực hiện đầy đủ thủ tục với cơ quan nhà nước có thẩm quyền và tham vấn ý kiến pháp lý ngay từ giai đoạn trong trường hợp cần thiết nên được chú trọng hợp lý bởi doanh nghiệp, nhằm giảm thiểu tối đa rủi ro, đảm bảo quá trình chuyển đổi diễn ra hợp lệ và trơn tru.

>> KHI NÀO PHẢI ĐĂNG KÝ KHOẢN VAY NƯỚC NGOÀI? https://linconlaw.vn/khi-nao-phai-dang-ky-khoan-vay-nuoc-ngoai/

>> THỦ TỤC ĐĂNG KÝ KHOẢN VAY NƯỚC NGOÀI https://linconlaw.vn/thu-tuc-dang-ky-khoan-vay-nuoc-ngoai/

𝐋𝐈𝐍𝐂𝐎𝐍 𝐋𝐀𝐖 𝐅𝐈𝐑𝐌 – 𝐇𝐨̛̣𝐩 𝐭𝐚́𝐜 𝐯𝐮̛̃𝐧𝐠 𝐛𝐞̂̀𝐧

• Tại Hà Nội: Tầng 4, Tòa nhà Sudico, đường Mễ Trì, phường Từ Liêm, TP. Hà Nội
• Tại TP.HCM: 272 Đỗ Pháp Thuận, phường Bình Trưng, TP. Hồ Chí Minh
• Website: http://linconlaw.vn/
•  Email: Lawyer@linconlaw.vn
•  Facebook: https://www.facebook.com/Linconlawfirmm
• Linkedln: linkedin.com/in/lincon-law-firm-100b96201
•  Hotline: +84.987.733.358